Havai Fişek Felaketleri * PATLANGAÇ FİŞEKLERİN DOĞA CANLILARINA VERDİĞİ ZARAR ÖLÜMCÜLDÜR

4 Temmuz 2020 tarihinde PATLANGAÇ FİŞEKLERLE cinayet işlemek başlıklı yazımın[*] son bölümünde aşağıdaki paragrafları yazmış ve PATLANGAÇ FİŞEKLERİN doğa canlılarını öldürmesi nedeniyle YASAKLANMASINI talep etmiştim. İrfan Yalın’ın aşağıdaki Havai Fişek Felaketleri başlıklı yazısı da aynı konuyu içeriyor. Bu nedenle paylaşıyorum. [*] http://nacikaptan.com/?p=79863
Naci Kaptan

PATLANGAÇ FİŞEKLERİN DOĞA CANLILARINA VERDİĞİ ZARAR ÖLÜMCÜLDÜR
Ben doğanın çok cömert davrandığı, çevresi ormanla çevrili bir beldede yaşıyorum. Çevreme farklı bitki, ağaç ve çiçekler dikerek büyümelerini sağladıkça daha farklı kuşların, kelebeklerin de doğa yaşamına katıldıklarını gördüm. çevremde balkonumda sincaplar var. Bahçeyi ziyaret eden tilki ve sansar da var. Şimdilerde ise küçük tırtıllar balkonları köşelerini mesken tuttu. Kısa bir zaman sonra onlar da kelebeğe dönüşerek doğayı daha da zenginleştirecekler. Bülbüller, serçeler, kuyruk sallayanlar, ağaçkakanlar, kumru ve güvercinler  çatı altlarını, bahçeyi çevreleyen ağaçları ve çalılıkları mesken tuttular. Gece avlanmaya çıkan baykuşlarımız bile var.
Ama,
Yaklaşık 300 metre ötede bir kır bahçesi açıldı. Kır düğünleri de yapılıyor. Burada “ben daha zenginim, varlıklıyım” düğünleri yapılmaya başlandı. Yaban hayatı uykuya dalmışken, kuşlar, börtü böcek, sincaplar, tilkiler uyurken gece vakti BÜYÜK PATLAMALARLA, İNFİLAK SESLERİYLE, IŞIKLAR ÇAKARAK PATLANGAÇ FİŞEKLER atılmaya başlanıyor. Doğa canlıları büyük korku ile kaçmaya çalışırken telef oluyorlar. Ölüyorlar. Ertesi gün ağaç diplerinden ölü kuşlar topluyoruz. Bahçedeki köpekler korkuyla evlerin içine girmeye çalışıyorlar.  Ve doğa canlılarını gösteri uğruna katlediyor, öldürüyoruz. Doğayı ve canlılarını korumak için PATLANGAÇ FİŞEK GÖSTERİLERİ YASAKLANMALIDIR.
Naci Kaptan

Havai Fişek Felaketleri

İrfan YALIN / 07 Temmuz 2020 Salı
Havai fişek fikri, ilk kez, MÖ 2. yüzyılda Çin’de, Liuyang Eyaleti civarında ortaya çıkmış; yani barutun icadından neredeyse tam 1100 yıl önce! Bambu ağaçlarının büyürken havayı hapseden birbirinden bağımsız odacıkları içindeki oksijenin, yakıldığında son derece gürültülü bir şekilde patlaması nedeniyle, dini ritüellerde ve kutlamalarda tarih boyunca kullanılmış.

Yılbaşlarının, spor müsabakalarının, milli bayramların ve özel gecelerin neredeyse çeşnisiymiş gibi gösterilse de aslında ardında çok sayıda olumsuzluk var. WWF, (Dünya Doğayı Koruma Vakfı) uzmanları, havai fişeklerin hem insanların, hem doğanın hem de yaban hayvanlarının sağlığına ciddi zararlar verdiğini” yıllardır söylüyorlar. Havai fişek kullanımıyla ortaya çıkan yoğun ışık ve gürültü, çok yakında olmayan kuşların bile olumsuz etkilenmesini, yaralanmasını hatta ölmelerini mümkün kılıyormuş.
DÜNYADAN ÖRNEKLER
Birkaç örnek vermek gerekirse, ABD’nin Arkansas Eyaleti’ndeki 5 bin nüfuslu Beebe şehrinde, 2011 yılbaşı arifesinde, binlerce kuşun gökyüzünden ağaçlara, elektrik direklerine ve binalara yağarcasına düştüğü görülmüş.
Olayı Katolik-muhafazakâr kişiler kıyamet alameti olarak yorumlamışlar ama asıl nedenin bir gece önce yapılan havai fişek gösterisi olduğu, kuşların vücutlarına isabet eden fişek parçalarından ve yaşadıkları travmadan olduğu anlaşılmış.
Oranın da bize benzeyen özellikleri olmalı, çünkü bir yıl sonra aynı şehirde, aynı nedenden dolayı 100’den fazla kuş ölmüş. Geçen yıl, yine böyle bir eğlence (!) akşamında Avustralya’da gökyüzünden gözleri ve gagaları kanayan yaklaşık 60 kuşun çığlıklar atarak yere düştüğünü görenler yaşadıklarını korku filmine benzetmişler.
Ölüler bir yana, yere sağ olarak düşen kuşlar, gagalarından kan gelirken çığlıklar atıyormuş. Yöre halkı düşen kuşların birkaç gün süren yavaş ve acılı ölümlerine şahit olmuş.
Havai fişeklerin içerdiği kimyasalların, zehirli gazların ve ağır metallerin havaya karışarak zaman içinde suları ve toprağı kirletmesi de söz konusu. Mesela Hindu ışık festivali Diwali” için atılan milyonlarca havai fişek, hava kirliliği ile başı dertte olan Hindistan’da ilave bir pisliğe neden olup, günlerce yöre halkının sağlığını tehdit ediyormuş.
Havai Fişek kazaları o kadar çok ki! 2019 Eylül’de İspanyol şarkıcı ve dansçı Joana Sainz, Las Berlanas kentinde düzenlenen festivalde konser verirken, sahne önüne dizilen havai fişekler ateşlenmiş ve bunlardan biri sahnedeki Sainz’in karnına isabet etmiş.
Ağır yaralanan Sainz, hemen hastaneye kaldırılmasına rağmen kurtarılamamış. Almanya’nın Krefeld kentinde, yılbaşı gecesinde atılan havai fişeklerin hayvanat bahçesine düşmesi sonucunda, maymunlara ayrılan bölümde yangın çıkmış ve içlerinden kurtulan olmamış.

HESAP SORULMALI
2012 yılında Nijerya’da, 2013’te Çin’de, 2016’da Meksika’nın başkenti Mexico City’de; 2017de Hindistan’ın Madhya Pradesh Eyaleti’nde, 2018 yılı temmuzunda, Meksika’nın Tultepec kentindeki havai fişek fabrikalarındaki patlamalarda yüzlerce kişi ölmüş, yüzlerce kişi de yaralanmış. Havai fişekle ilgili dünya basınına düşmüş o kadar çok kaza ve ölüm haberi var ki, hepsinin ortak yanları ölüm ve yıkım. Hesap sorulamayan devlet işleyişinde bu felaket de öncekiler gibi tatlıya bağlanacak!
Gelelim periyodik olarak tekrarlanan bizim havai fişek felaketimize. Aslında kaza sonrasında mikrofon tutulan yöre halkı, yaşananları çok net kelimelerle anlatmış. Dediklerine göre kâğıt üstünde olsa da, iş güvenliği konusunda ciddi bir çalışma yokmuş.
Birinci dereceden tehlikeli ve yanıcı kimyasal maddelerle imalat yapan bir fabrikada güvenlik” konusunun göz ardı edilmesi utanç verici! Hoş Vali Bey yaptığı açıklamada her şeyin düzenli olarak kontrol edildiğini söylemiş ama yaşayanların dile getirdikleri farklı. Havaya uçan bu fabrikanın sahipleri ne kadar suçluysa, devletin o bölgedeki karar vericileri de en az onlar kadar suçludur, diye düşünüyorum.
Buranın yanıcı-patlayıcı madde ile çalışan bir fabrika olduğunu Kaf Dağı’nın ardındaki sağır sultan duymuş ama -denilenlere göre- yetkililer gerekli hassasiyeti göster(e)memişler. Genel beklenti, büyük bir ihtimalle bu olayın da unutulacağı ve tatlıya bağlanarak sorumluların kurtulacağı yönünde. Günün birinde fabrika farklı bir isimle açılırsa, belki de bazı kutlamalarda valilik emrine ucuz havai fişeği vererek bu hatasını telafi eder.
Havai fişeğin yaşattığı görsel şölenin (!) yanında lafı mı olur yaşanan felaketlerin! Alt tarafı kuşlar- çalışanlar ölüyormuş, orman yangınları ve çevre felaketi yaşanıyormuş. Siz bakmayın yazılanlara, kurun yeni şirketi, alın çalışma ruhsatını, sıraya sokun çalışmak için kapıya gelenleri.
https://www.cumhuriyet.com.tr/yazarlar/olaylar-ve-gorusler/havai-fisek-felaketleri-irfan-yalin-1749894
This entry was posted in DOĞA - ÇEVRE, Doga - Cevre - Ekoloji - Tarim, HAYATIN İÇİNDEN. Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *